«Фантом» сілтемелері (немесе «жалған» дереккөздер)

Құрметті авторлар!

Соңғы кезде редакторларға библиографиядағы сілтеме жасалған дереккөздерге «фантомдық» сілтемелер бар мақалалар саны айтарлықтай өсті.

«Фантомдық» сілтемелер (немесе «жалған» дереккөздер) – бұл шындыққа жанасатын, бірақ нақты көзі жоқ басылымдарға, мақалаларға немесе кітаптарға библиографиялық сілтемелер. Бұл библиографиялық тізімдердегі өте шындыққа жанасатын сілтемелер, бірақ шын мәнінде мұндай басылымдар жоқ. Бұл жасанды интеллект галлюцинацияларының нәтижесі. Ірі тілдік модельдер тудыратын фантомдық сілтемелер ғылыми ақпарат әлемінде барған сайын көрнекті мәселеге айналуда.

«Фантомдық» сілтемелерді пайдалану ғылыми этиканы бұзу болып саналады. Деректерді жасау автордың беделін түсіруге, ғылыми мақаланы жариялаудан бас тартуға немесе бұрыннан жарияланған жұмысты жоққа шығаруға әкеледі.

Редакторлар тұрақты идентификация және онлайн іздеу үшін DOI (сандық нысан идентификаторы) бар барлық мақалаларды ұсынуды қатаң ұсынады. Scopus, Web of Science және Ресейлік ғылыми дәйексөз индексінде (RSCI) индекстелген заманауи ғылыми мақалалар үшін DOI міндетті болып табылады.

Құрметпен, редакциялық алқа